Stan wojenny w Polsce trwał 586 dni. Został wprowadzony 13 grudnia 1981 roku, a zniesiony dopiero 22 lipca 1983 roku. W trakcie jego trwania w całym kraju internowano łącznie 10.131 działaczy związanych z Niezależnym Samorządnym Związkiem Zawodowym „Solidarność”, a życie straciło około 40 osób, w tym 9 górników podczas pacyfikacji Kopalni Węgla Kamiennego „Wujek” w Katowicach.

Stan wojenny wprowadzono na mocy uchwały Rady Państwa z 12 grudnia 1981 roku, na wniosek Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego. Została usankcjonowana przez Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej dopiero uchwałą z 25 stycznia 1982 roku.

W niedzielę, 13 grudnia, Polskie Radio i Telewizja Polska emitowały od rana wystąpienie generała Wojciecha Jaruzelskiego, a na ulicach pojawiły się wojsko, milicja i czołgi. W ciągu kilku dni w 49 ośrodkach internowania umieszczono prawie 5 tys. osób.

ZOBACZ TAKŻE "Pioma" w Piotrkowie produkowała dla górnictwa. To tu świętowano barbórkę [ZDJĘCIA]

Wprowadzenie stanu wojennego 13 grudnia 1981 r. poprzedzone zostało aresztowaniem działaczy „Solidarności”. Nie inaczej było w Piotrkowie Trybunalskim. Internowano 45 przywódców lokalnych struktur związku. Do końca stycznia 1982 r. w odosobnieniu pozostawało 30 osób.

Pozostający na wolności działacze w poniedziałek, 14 grudnia 1981 r., próbowali organizować strajki m.in. w Fabryce Maszyn Górniczych „Pioma”. Pod presją akcji zaniechano.

Działania "Solidarności" toczyły się więc w konspiracji. W marcu 1982 r. władze wykryły grupę zajmującą się redagowaniem, powielaniem i kolportażem ulotek. Aresztowano wówczas 15 osób. W okresie trwania stanu wojennego władze zlikwidowały w sumie 23 nieformalne grupy rekrutujące się z członków „S”. Aresztowano 49 osób zajmujących się produkcją i kolportażem ulotek. Osądzone zostały 2 sprawy polityczne tzw. tomaszowska i bełchatowska, w których odpowiadało łącznie 25 osób.

ZOBACZ TAKŻE: Województwo piotrkowskie powstało 1 czerwca 1975 roku. Jego istnienie to też okres rozkwitu Piotrkowa [ZDJĘCIA]

W nocy z 12 na 13 grudnia 1981 roku w PRL

Dokładnie o godz. 23.30 w sobotę, 12 grudnia, w całej Polsce rozpoczęto realizację wcześniej zaplanowanej akcji o kryptonimie "AZALIA”, polegającej na zajęciu obiektów Polskiego Radia i Telewizji oraz zablokowaniu środków łączności.

Jeszcze przed północą 12 grudnia 1981 r. funkcjonariusze MO i SB zaczęli zajmować siedziby regionalnych struktur „Solidarności” oraz zatrzymywać wcześniej wytypowanych działaczy opozycyjnych. To realizacja kolejnej operacji o kryptonimie „JODŁA”. Uzupełnieniem tych działań była operacja „KLON”, w ramach której funkcjonariusze resortu Spraw Wewnętrznych przeprowadzali rozmowy profilaktyczno-ostrzegawcze z osobami podejrzanymi o to, że mogą próbować działalności przeciwko władzom.

13 grudnia także w rejonie piotrkowskim dokonano przeszukań pomieszczeń większości obiektów i Komisji Zakładowych NSZZ „Solidarność”. Zarekwirowano broszury, ulotki i materiały o wrogich dla władz PRL treściach.

Instytut Pamięci Narodowej przygotował wystawę „586 dni stanu wojennego”. Została zaprojektowana w formie kalendarza, ukazuje w układzie chronologicznym najważniejsze wydarzenia i zjawiska z tego okresu – od ogłoszenia dekretu o wprowadzeniu stanu wojennego 13 grudnia 1981 r. do jego zniesienia 22 lipca 1983 r.

W galerii zdjęć pod artykułem znalazły się fotografie z okresu stanu wojennego z Warszawy, Wrocławia i Gdańska oraz materiały IPN.

13 Grudnia (1)