Netflix sięga po sprawę, która przez dziesięciolecia pozostawała jednym z najbardziej rozpoznawalnych przykładów najcięższych przestępstw popełnionych w Polsce. „Prawo bestii” nie będzie jednak klasyczną biografią Mariusza Trynkiewicza ani dokumentalną rekonstrukcją jego zbrodni. Platforma przedstawia produkcję jako czteroodcinkowy dramat inspirowany prawdziwymi wydarzeniami, koncentrujący się również na prawnych i społecznych konsekwencjach sprawy.
Akcja rozpoczyna się w 1988 r., gdy dochodzi do zabójstwa czterech chłopców. Serialową wersję śledztwa prowadzi major Anna Bersz, grana przez Agnieszkę Grochowską. Jej przyjaciółka, psychiatra Agnieszka Grabska, w którą wciela się Agnieszka Żulewska, ma ocenić poczytalność podejrzanego Mariusza Trynkiewicza. Jego rolę otrzymał Michał Pawlik.
Druga część historii przenosi widza o 25 lat do przodu, do momentu, gdy kara wymierzona sprawcy dobiega końca. Dawne przyjaciółki ponownie zostają skonfrontowane z konsekwencjami wydarzeń z końca lat 80. oraz problemem, który wykroczył daleko poza samą sprawę karną: czy i na jakich zasadach państwo może izolować człowieka, który odbył zasądzoną karę, ale nadal jest uznawany za poważne zagrożenie dla innych.
Kiedy premiera „Prawa bestii” na Netflixie?
Premiera „Prawa bestii” została wyznaczona na 18 listopada 2026 r. Serial będzie składał się z czterech odcinków. Reżyserem i współscenarzystą produkcji jest Kasper Bajon, a drugim autorem scenariusza Anna Kasińska. Producentką została Edyta Krajewska, za zdjęcia odpowiada Bartłomiej Kaczmarek, natomiast muzykę przygotował Piotr Waglewski.
Bajon podkreśla, że punktem ciężkości historii nie jest wyłącznie postać sprawcy. Twórców interesują przede wszystkim ludzie reprezentujący instytucje państwa, którzy muszą podejmować decyzje w sytuacji konfliktu między obowiązującym prawem, bezpieczeństwem społecznym i poczuciem sprawiedliwości.
To właśnie ten problem stał się szczególnie wyraźny przed zakończeniem przez Trynkiewicza 25-letniej kary więzienia. Jego przypadek uruchomił w Polsce dyskusję nad rozwiązaniami pozwalającymi na dalsze postępowanie wobec osób, które po odbyciu kary ze względu na zaburzenia psychiczne nadal mogą stwarzać wysokie zagrożenie dla życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych osób.
Zbrodnie Mariusza Trynkiewicza w 1988 r.
Mariusz Trynkiewicz pochodził z Piotrkowa Trybunalskiego i pracował jako nauczyciel wychowania fizycznego. W 1988 r. zamordował czterech chłopców w wieku od 11 do 13 lat. Według Polskiej Agencji Prasowej pierwszą ofiarą był 13-letni Wojciech Pryczek, zamordowany 4 czerwca. 29 lipca Trynkiewicz zabił kolejnych trzech chłopców: 11-letniego Tomasza Łojka, 12-letniego Krzysztofa Kaczmarka oraz 12-letniego Artura Kawczyńskiego.
We wrześniu 1989 r. Trynkiewicz został skazany na karę śmierci za cztery zabójstwa. Wyroku nie wykonano. Na mocy amnestii karę śmierci zamieniono na 25 lat pozbawienia wolności. W ówczesnym polskim systemie prawnym nie funkcjonowała jeszcze kara dożywotniego pozbawienia wolności.
Ta decyzja wiele lat później doprowadziła państwo do poważnego problemu prawnego. Trynkiewicz miał opuścić więzienie po odbyciu całej zasądzonej kary, mimo że eksperci i organy państwa oceniały ryzyko związane z jego powrotem na wolność jako wysokie.
„Ustawa o bestiach” i przypadek Mariusza Trynkiewicza
22 listopada 2013 r. uchwalono ustawę o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzających zagrożenie życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych osób. Przepisy weszły w życie 22 stycznia 2014 r. i w debacie publicznej szybko zostały określone mianem „ustawy o bestiach” lub „lex Trynkiewicz”.
Regulacja stworzyła możliwość stosowania po zakończeniu kary szczególnych środków wobec osób spełniających ustawowe przesłanki. W zależności od oceny ryzyka możliwy był nadzór prewencyjny albo umieszczenie danej osoby w Krajowym Ośrodku Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym.
Trynkiewicz zakończył odbywanie kary 11 lutego 2014 r. i opuścił zakład karny. Nie oznaczało to jednak definitywnego końca jego izolacji. W marcu 2014 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie uznał go za osobę stwarzającą zagrożenie i zdecydował o umieszczeniu go w Krajowym Ośrodku Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie. Po rozpoznaniu apelacji decyzja została utrzymana. Trynkiewicz został pierwszym pacjentem ośrodka.
Nowe wyroki Mariusza Trynkiewicza
Pobyt Trynkiewicza w Gostyninie nie zakończył jego problemów z prawem. Postępowanie dotyczące materiałów znalezionych jeszcze w czasie wcześniejszego pobytu w więzieniu doprowadziło do kolejnego procesu.
W lipcu 2015 r. Sąd Rejonowy w Gostyninie skazał go na pięć lat i sześć miesięcy pozbawienia wolności m.in. za posiadanie pornografii dziecięcej. Sprawa dotyczyła materiałów posiadanych w latach 2006–2014 w Zakładzie Karnym w Strzelcach Opolskich oraz w domu w Piotrkowie Trybunalskim. Według PAP jeden z najpoważniejszych zarzutów obejmował 1318 plików komputerowych ze zdjęciami i filmami pornograficznymi z udziałem małoletnich. W marcu 2016 r. Sąd Okręgowy w Płocku utrzymał zasadniczą część rozstrzygnięcia.
Kolejne postępowanie dotyczyło już okresu pobytu Trynkiewicza w KOZZD. W 2016 r. podczas przeszukania znaleziono u niego nośniki cyfrowe zawierające materiały pornograficzne z udziałem małoletnich. W kwietniu 2021 r. Sąd Rejonowy w Gostyninie wymierzył mu w tej sprawie nieprawomocnie karę sześciu lat więzienia.
W 2019 r. Trynkiewicz opuścił KOZZD i ponownie trafił do zakładu karnego, gdzie odbywał orzeczoną wobec niego karę pozbawienia wolności.
Śmierć Mariusza Trynkiewicza
Mariusz Trynkiewicz zmarł 9 stycznia 2025 r. Miał 62 lata. Informację o jego śmierci potwierdziła Służba Więzienna. Według przekazanych wówczas informacji przebywał na więziennym oddziale szpitalnym ze względu na stan zdrowia.
Jego śmierć nastąpiła więc niespełna dwa lata przed premierą serialu Netflixa. Produkcja powraca jednak nie tylko do samych zbrodni z 1988 r., lecz także do ich znacznie późniejszych konsekwencji dla polskiego systemu prawnego.
Netflix właśnie ten drugi aspekt eksponuje szczególnie mocno. „Prawo bestii” ma pokazywać sytuację, w której państwo staje przed konfliktem między bezpieczeństwem społeczeństwa a koniecznością respektowania zasad państwa prawa. Sprawa Trynkiewicza stała się bowiem jednym z najgłośniejszych przykładów debaty nad tym, co powinno następować po pełnym wykonaniu prawomocnie orzeczonej kary wobec osoby nadal uznawanej za niebezpieczną.
Obsada i twórcy serialu „Prawo bestii”
W głównych rolach występują Michał Pawlik jako Mariusz Trynkiewicz, Agnieszka Grochowska jako major Anna Bersz oraz Agnieszka Żulewska jako psychiatra Agnieszka Grabska.
Za reżyserię odpowiada Kasper Bajon, który wraz z Anną Kasińską przygotował scenariusz. Producentką serialu jest Edyta Krajewska, producentem Entrego, autorem zdjęć Bartłomiej Kaczmarek, a muzykę skomponował Piotr Waglewski. Scenografię przygotowała Anna Marzęda, kostiumy Magdalena Bem-Jankowska, a charakteryzację Daria Siejak.
Cztery odcinki „Prawa bestii” mają trafić do Netflixa 18 listopada 2026 r.
Komentarze (0)
Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.