51 lat temu Piotrków został miastem wojewódzkim. Jakie było województwo piotrkowskie? [ZDJĘCIA]

To wokół Piotrkowa jako najważniejszego ośrodka kręciło się życie w regionie od 1 czerwca 1975 roku. Miasto już wówczas drugie pod względem wielkości po Łodzi, dostało dodatkowe możliwości rozwoju. Z powiatowego stało się nagle wojewódzkim i najważniejszym ośrodkiem, od którego zależała polityka w regionie.

Województwo piotrkowskie było jednym z 49 powstałych w związku z reformą administracyjną z 1975 roku. Zostało wydzielone z dawnego województwa łódzkiego. W tym czasie przez miasto przebiegała już jedyna w Polsce trasa szybkiego ruchu, czyli słynna "gierkówka" prowadząca z Warszawy na Śląsk. 

Województwo piotrkowskie przetrwało ćwierć wieku. To jednak lata 70. oraz 80. XX wieku były czasem największego rozwoju miasta. W granicach nowego województwa znalazła się między innymi elektrownia i kopalnia Bełchatów. Liczba ludności samego Piotrkowa wzrosła aż o jedną trzecią: z 60 do 80 tysięcy mieszkańców.

Województwo piotrkowskie w centrum uwagi

W 1975 r. wprowadzono w Polsce dwustopniowy podział administracyjny z gminami oraz 49 województwami. Powstałe wówczas województwo piotrkowskie obejmowało dzisiejsze powiaty: bełchatowski, radomszczański, tomaszowski, opoczyński oraz piotrkowski.

Województwo było niewielkie, ale ranga jego stolicy dawała Piotrkowowi przewagę. W latach 70. nastąpiła szybka rozbudowa. Przyczyniła się do tego znacznie organizacja centralnych dożynek w 1979 roku. Wówczas w mieście wystrzeliły liczne inwestycje.

Nie tylko przebudowano ulice, ale nawet wybudowano nowe osiedla mieszkaniowe. Specjalnie na dożynki rozbudowany został także stadion, na którym planowano występy.

W ciągu niecałego roku wybudowano ówczesne osiedle XXXV-lecia PRL oraz Łódzka-Wysoka. To obecne osiedle Słowackiego. Powstała także miejska ciepłownia. Przebudowano ulice i to w tym czasie powstała dwupasmówka, ul. Armii Krajowej i Łódzka. Na dożynki wybudowano śródmiejski amfiteatr, zwany przez mieszkańców "jajo" w parku Krzywda. Powstała także kładka nad torami kolejowymi przy ul. Słowackiego, wzniesiono słynną Wioskę Wikingów.

Województwo od reformy do reformy

Województwo piotrkowskie przetrwało do 1999 roku. Wtedy to po kolejnej reformie samorządowej zdecydowano o powrocie do powiatów i województw o charakterze regionalnym. Piotrków został zdegradowany do rangi miasta powiatowego. 

1 stycznia 1999 prawie w całości dawne województwo piotrkowskie zostało włączone do województwa łódzkiego, małe jego fragmenty weszły w skład województwa świętokrzyskiego.

Utrata przez Piotrków Trybunalski statusu miasta wojewódzkiego w 1999 roku rozpoczęła proces, w którym miasto zaczęło stopniowo tracić na znaczeniu. Odbierano mu także kolejne funkcje i instytucje wojewódzkie.

Piotrków stał się powiatem grodzkim, ale formalnie funkcjonuje na poziomie równorzędnym z sąsiednimi miastami powiatowymi, czyli Bełchatowem, Tomaszowem czy Opocznem.

Wojewódzkie służby i instytucja albo z miasta zniknęły, albo zostały przekształcone w filie, czyli struktury podporządkowane wojewódzkim z siedzibą w Łodzi. Wkrótce mieście zlikwidowano Wojskową Komendę Uzupełnień, a Wojewódzka Stacja Sanitarno - Epidemiologiczna stała się powiatową.